Drawing Layer 1

Gri TV Nedir?

İsrail, Filistin topraklarında ne yapıyor?

+A -A
18:15 11-05-2021
Aklayanlar

İşgal altındaki Doğu Kudüs’ün Şeyh Cerrah Mahallesi’nde uzun süredir yaşayan otuza yakın Filistinli aile, İsrail tarafından evlerinden çıkarılmaya zorlanınca iki devlet arasındaki gerilim tekrar alevlendi. Filistinliler bu durumu barışçıl bir şekilde protesto etti. İsrail, protestolara silahla karşılık verdi. 7 Mayıs Cuma günü ise namaz kılmak üzere Mescid-i Aksa'ya giden on binlerce Filistinli, 10 Mayıs'taki “Kudüs Günü”nde bazı İsrailli grupların planladığı yürüyüşte Harem-üş Şerif'e girmemesi için üç günlük bir nöbete başladı. Ardından İsrail polisi müdahale etti. Hamas buna karşılık Batı Kudüs ve İsrail’in güneyine roket saldırıları düzenledi. Hamas’ın saldırıları sonrası İsrail ordusu Gazze’ye hava saldırısı düzenledi. Başbakan Binyamin Netanyahu'ya yakın bazı gazeteler, Gazze'de daha sert yanıt verilmesi gerektiğini yazdı. Pek çok ülke ise İsrail polisine tepki gösterip saldırıları kınarken ABD her iki tarafa da sükûnet çağrısı yaptı.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu
"Kudüs'te, Gazze'de ve ülkenin başka yerlerinde birçok cepheye yayılan bir mücadele içindeyiz. İsrail büyük bir güçle karşılık verecek. Topraklarımıza, sermayemize, vatandaşlarımıza ve askerlerimize acı çektirmeyeceğiz. Bize saldıran ağır bedel ödeyecek"

“Kudüs'ü inşa etmemiz konusunda yapılan baskılara karşı koyuyoruz. Maalesef ki; bu baskılar son zamanlarda arttı. En iyi dostlarımıza şunu söylemek istiyorum. Kudüs, İsrail'in başkenti. Her ulusun kendi başkentini inşa ettiği gibi, bizim Kudüs'ü inşa etme hakkımız var. Bunu yaptık ve yapmaya devam edeceğiz.”

“Aşırıcılık yanlılarının Kudüs'teki "barışı" baltalamalarına izin vermeyeceğiz. Yasaları ve düzeni sorumlulukla ve kararlıkla uygulamayı sürdüreceğiz. Tüm dinler için ibadet özgürlüğünü korumaya devam edeceğiz ancak şiddetli ayaklanmalara izin vermeyeceğiz."

Yisrael Hayom gazetesi yazarı Amnon Lord
"İsrail halkı ordunun bildiği şeyi yapmasını bekliyor. Hamas, İsrail vatandaşlarına yönelik büyük çaplı saldırılarını yinelerken Yahudilerin buna karşılık olarak ciddi bir adım atacak güçten yoksun olacağını hesap ediyor olabilir. Beklenen yanıt, Gazze'deki terör örgütlerini şok edecek kapsamda olmalı. Kimin bağışlanıp kimin bağışlanmayacağına ilişkin stratejik hesaplar yapmadan, neye izin var ne yasak diye bakmadan yok edilmeliler. Birkaç komutanın bertaraf edilmesi yetmeyecektir. Halk bize Irak, Lübnan ve hatta belki de İran'da bize atfedilen eylemlerin yarısını dahi yapabilir miyiz yapamaz mıyız, bunu görmek istiyor."

ABD, Kudüs'teki şiddet kullanımı konusunda İsrail polisini doğrudan kınamazken, artan şiddetin sona ermesi konusunda hem İsrail hem de Filistin tarafına 'sükunet' çağrısında bulundu.

ABD Dışişleri Sözcüsü Ned Price
“İsrail’in kendini savunma hakkını destekliyoruz. İsrail hükümetinin provokasyonu engellemek için attığı adımları memnuniyetle karşılıyoruz.”

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken
Dışişleri Bakanı, saldırıda ölen Filistinlilere değinmeden yaptığı açıklamada “İsrail’e yönelik roketli saldırılar hemen durmalı.” dedi.

Karalayanlar

İsrail polisi ile Filistinliler arasında Doğu Kudüs'de Mescid-i Aksa'da yaşanan olayların ardından gerilim Gazze Şeridi'ne taşındı. Filistinli yetkililer, İsrail'in Gazze'ye yönelik hava saldırılarında 25 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Gazze'deki Filistin Yönetimi Sağlık Bakanlığı yetkilileri, yaşamlarını yitirenler arasında 9 çocuğun da bulunduğunu söyledi. İsrail basınında merkeze yakın ana akım basında ve bazı bağımsız gazetelerde İsrail hükümetinin Gazze'de yürüttüğü politikaları eleştiren ifadeler yer aldı. Filistin basınında Hamas'a yakın bazı kaynaklar ise Gazze ve Kudüs'te Filistinlilerin "meşru şekilde kendilerini savunduğunu" vurguladı.

Hamas'ın Kudüs'teki Sözcüsü Muhammed Hamade
“İşgal güçleri, Mescid-i Aksa'da namaz kılan ve itikafa girmiş olan Filistinlilere karşı dini bir savaş yürütüyor.  İsrail, ağır bir bedel ödeyecek.”

Merkez soldaki Haaretz gazetesi (İsrail)
“Bütün bunlar zamanında önlenebilirdi. İsrail'de istihbarat servisleri, ordu ve polis hükümeti işlerin bu noktaya gelmesinin beklendiği yolunda uyardı. İsrail hükümetinin orduya sert müdahale izni vermesi, Kudüs sorununu çözmeyecek. Ancak iki tarafın birbirlerine karşı müdahalelerini kontrol etmeye yönelik diplomatik çabalar sonucu sular durulabilir.”

Ramallah merkezli Hamas yanlısı El Ayyam gazetesinin yazarı Rajab Abu-Sirriyah:
“İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ve bakanlarının Filistinlilere karşı cepheyi heraketlendirme çabalarının arkasında, Netanyahu'nun iktidarını kurtarma isteği gizli. İran ve ABD arasında bir anlaşmaya varılması yönündeki uluslararası çabaları baltalayarak, iki ülke arasında 2015'te imzalanan nükleer anlaşmaya geri dönülmesini engellemeye çalışıyorlar.”

Hamas'ın Gazze merkezli internet gazetesi Falastin'in yazarı Yusuf Rizqah:
“Kudüs ve Gazze, meşru müdafaa hakkını kullanıyor. Gazze, Kudüs'e destek veriyor. İki taraf da Filistinlilerin ulusal haklarından feragat edemez. Gazze gözlemliyor ve hazırlık yapıyor ama savaşa gitmek istemiyor. Bu yüzden Filistinli grupların liderleri sorumlu bir yaklaşım içinde ve kademeli adımlar atıyorlar."

Arapça yayın yapan Kudüs merkezli, El Fetih yanlısı Al-Quds gazetesi:
“İsrailli liderler eylemlerinin şu an tanık olduğumuzdan daha büyük bir infilaka yol açacağının farkına varmalılar. Bu kibirli yaklaşımlarına son vermeliler. Aksi takdirde bölgede çok büyük bir gerginlik patlak verecek.”

ABD Dışişleri Sözcüsü Ned Price
"ABD, Harem-i Şerif ve Şeyh Cerrah bölgesi dahil Kudüs'te tarafların karşı karşıya geldiği ve çok sayıda kişinin yaralanmasıyla sonuçlanan olaylardan dolayı oldukça endişelidir. Şiddetin hiçbir gerekçesi olamaz, fakat özellikle ramazanın son günlerine girilirken bu şekilde kan dökülmesi rahatsız edicidir. Buna, cuma günü İsrail askerlerine yapılan saldırı ve buna mukabil Batı Şeria'daki Filistinlilere yönelik saldırılar dahildir ve bunları kesin bir şekilde kınıyoruz"

BM Genel Sekreteri Sözcüsü Stephane Dujarric
“BM Genel Sekreteri Antonio Guterres işgal altındaki Doğu Kudüs’te devam eden şiddetin yanı sıra Şeyh Cerrah mahallelerindeki Filistinli ailelerin evlerinden olası tahliyesi konusunda derin endişe duyuyor. Guterres, uluslararası insani hukuk ve uluslararası insan hakları hukuku kapsamındaki yükümlülükler doğrultusunda İsrail’i yıkım ve tahliyeleri durdurmaya çağırıyor.”

Gerçek Ne?

İsrail Filistin’e nasıl yerleşti?

  • 1799, Napolyon, Filistin’de bir Yahudi devleti kurulması fikrini gündeme getirdi.
  • 1917, İngilizler Filistin’i işgal etti. Balfour Deklarasyonu ile İsrail devletinin kuruluşuna destek verdi.
  • 1922, Yahudilerin gelişi, Filistin’de direniş ile karşılandı. İzzeddin El Kassam silahlı mücadele çağrısı yaptı.
  • 1929, Kudüs’teki Arap isyanında 200 Yahudi, 116 Arap öldürüldü.
  • 1930, İngiliz hükümeti ve Kraliyet komisyonu, Filistin’e Yahudi göçünün sınırlandırılmasını önerdi.
  • 1935-1939, Arapların Yafa’daki genel grev ve protestoları sonrası İngilizler sıkı yönetim ilan etti. Çıkan isyanda toplam 5 bin Arap öldürüldü.
  • 1948, İsrail devleti Filistin topraklarında bağımsızlığını ilan ettiğini duyurdu. 14 Mayıs saat 16.00’da gerçekleşen bu ilanın ardından Filistinliler 15 Mayıs’ı “El Nakba – Felaket Günü” diye anıyor.
  • 1964, Kudüs’te Filistin Kurtuluş Örgütü kuruldu ve Arap devletleri tarafından tanındı.
  • 1967, Altı Gün Savaşları sonucu İsrail, Mısır'dan Gazze ve Sina Yarımadası'nı, Suriye'den de Golan Tepeleri'ni aldı. Ürdün güçlerini de Batı Şeria ile Doğu Kudüs'ten çıkardı.

BM Güvenlik Konseyi, 242 sayılı kararı aldı. Kararda, savaşla toprak kazanımı reddediliyor, son çarpışmalarda ele geçirdiği yerlerden İsrail'in çekilmesi isteniyordu.

  • 1987-1993, İsrail işgaline karşı kitlesel ayaklanma Gazze Şeridi'nde başladı; kısa sürede Batı Şeria'ya yayıldı. Protestolar, sivil itaatsizlik şekline büründü.
  • 1994, Oslo Barış Sürecinin ardından Filistin yönetimi kuruldu. İsrail ve Filistin Kurtuluş Örgütü, İlkeler Deklarasyonu'nun nasıl uygulanacağı konusundaki anlaşmayı imzaladı. İsrail, Gazze Şeridi'nin çoğunu terk ediyordu. Batı Şeria'da ise Eriha kentini Filistinliler'e bırakıyorlardı.
  • 2002-2003, İntihar saldırıları ardından İsrail Batı Şeria'nın neredeyse tamamını işgal etti. Filistin kentleri sık sık baskına uğradı, yalıtıldı, kuşatıldı ya da sokağa çıkma yasağı altında kaldı.
  • 2005-2006, İsrail, Gazze ve Batı Şeria'nın bir bölümünden çekildi. Ancak Gazze'yi denizden, karadan ve havadan abluka altında tutmaya başladı.
  • 2010, İsrail askerleri Gazze'ye yardım taşıyan Mavi Marmara gemisine baskın yaptı. 10 Türk vatandaşı hayatını kaybetti.
  • 2014, İsrail Gazze'ye yönelik 51 gün süren ve kara harekâtını da içeren yeni bir saldırı başlattı. Saldırılarda 530'u çocuk 302'si kadın 2 bin 100'den fazla Filistinli hayatını kaybetti. 10 binden fazla Filistinli de yaralandı. İsrail tarafında 64'ü asker 70 İsrailli öldü, 720 İsrailli yaralandı.
  • 2015, Filistin, Birleşmiş Milletler’de “Üye olmayan gözlemci devlet” statüsü elde etti.
  • 2018, ABD'nin Tel Aviv'den Kudüs'e taşıma kararı aldığı İsrail Büyükelçiliği'nin açılışı öncesi İsrail güvenlik güçleri protestoculara ateş açtı ve onlarca Filistinli hayatını kaybetti.
  • 2021, 7 Mayıs Cuma günü namaz kılmak üzere Mescid-i Aksa'ya giden on binlerce Filistinli, 10 Mayıs'taki “Kudüs Günü”nde bazı İsrailli grupların planladığı yürüyüşte Harem-üş Şerif'e girmemesi için üç günlük bir nöbete başladı. Ardından İsrail polisi müdahale etti.

Kudüs Günü: İsrail'de bazı gruplar, İsrail'in Doğu Kudüs'ü işgal ettiği, 1967'deki Altı Gün Savaşı'nın yıl dönümünü İbrani takvimine göre "Kudüs Günü" olarak kutluyor. Bu yıl bu takvime göre Kudüs günü 9-10 Mayıs'a denk geldi.

Batı Şeria, İsrail ile Filistin arasındaki anlaşmazlığın merkezinde bir coğrafya. Bu bölge, 1967 yılındaki Orta Doğu savaşından (Altı Gün Savaşı) beri İsrail işgali altında. İsrail’den önce Ürdün, ondan önce İngiliz ve daha önce de Osmanlı kontrolündeydi.

1967 yılından bu yana İsrail Kudüs’te en az 10 yerleşim birimi kurdu. Buraya yaklaşık 200 bin civarı Yahudi yerleştirildi. Uluslararası hukuk tarafından Kudüs'teki Yahudi yerleşimleri yasa dışı kabul ediliyor. Ancak İsrail, buna itiraz ediyor. Kudüs'te yaklaşık 850 bin kişi yaşıyor. Nüfusun yüzde 37'sini Araplar, yüzde 61'ini de Yahudiler oluşturuyor. Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu ve Uluslararası Adalet Divanı, İsrail’in bölgedeki varlığını “işgal” olarak kabul ediyor.

İsrail, Doğu Kudüs'ü ilhak ettiği 1980 yılında çıkardığı yasayla tüm Kudüs'ü başkenti ilan etmiş, ancak BM Güvenlik Konseyi'nin 478 sayılı kararıyla İsrail'in ilanı hükümsüz sayılmıştı. Bu nedenle çok sayıda ülkenin büyükelçilikleri Tel Aviv ve çevresinde bulunuyor. Diğer taraftan Trump yönetimi Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıyıp ABD büyükelçiliğini Kudüs’e taşımıştı. Yeni Başkan Biden da Trump’ın bu kararına şimdiye kadar dokunmadı.

Netanyahu’dan Trump’a: Şimdiye kadar Beyaz Saray’a gelmiş İsrail’in en yakın dostusunuz
Trump başkanlığı döneminde Kudüs’ü İsrail’in başkenti olarak tanıdığını duyurmuştu ve yeni bir barış planı açıklamıştı. Buna göre de Batı Şeria’nın üçte biri İsrail’e veriliyordu. Geriye kalan bölük pörçük topraklarda da bir Filistin Devleti kurulmasından söze ediliyordu. Netenyahu’ya göre, bu hayatta bir kez gelecek bir fırsattı ve bu fırsatı da kendisi değerlendirmek istiyordu.  

Batı Şeria, Filistin Devleti denetiminde olsa da Filistin Devleti’nin çok sayıda ülke tarafından tanınmaması bu durumu zorlaştırıyor ve Batı Şeria yönetimi hiçbir devlete ait değilmiş gibi bir tutum benimseniyor.

Bu bölgede bugün sayıları 3 milyonu bulan Araplara ise Batı Şeria aslında yüzyıllardır ev sahipliği yapıyor. Filistin Devleti’nin kalbi kabul edilen Batı Şeria’ya 1967’deki savaş sonrası İsrailli yerleşimciler taşınmaya başlamıştı. Bunun anlamı bazı İsrailliler için Tevrat’ta yazan “Kutsal vatana dönüş” idi. Yıllar içerisinde bu yerleşim arttı ve 1980’lerin ortalarından itibaren İsraillilerin sayısı bir hayli yükseldi. İsrail, atalarının topraklarına dönmeye ve kendi güvenliği için bazı bölgeleri elinde tutmaya hakkı olduğunu söylese de pek çok uluslararası yasaların yorumuna göre bu yerleşimler legal değil.

Cenevre Sözleşmelerine göre İsrail suç işliyor
Savaş ve çatışma halinde silahlı güçler ve insani yardım örgütleri tarafından uyulması gereken kuralları belirleyen ve 12 Ağustos 1949 tarihinde imzalanan Cenevre Sözleşmeleri; geçtiğimiz yüzyılın en önemli başarılarından biri olarak kabul ediliyor. Savaşın kurallarının belirlenmesi ve savaş mağdurlarının korunması bilinciyle toplanan uluslararası konferans sonucunda imzalanan 4 sözleşme bugün insancıl hukukun en temel belgelerini oluşturuyor. İkinci Dünya Savaşı'nın ardından tüm milletler tarafından imzalanan anlaşma, evrensel ahlaki ve etik değerleri ön plana çıkarıyor. 

Silahlı çatışma mağdurlarının korunmasına yönelik kurallar getiren Cenevre Sözleşmelerinde yer alan ağır ihlaller

  • Kasten öldürme, işkence ya da insanlık dışı muamele.
  • Kasten ciddi yaralanmalara yol açma
  • Askeri gerekliliğin haklı kılmadığı, hukuka aykırı ve keyfi olarak gerçekleştirilen yıkım ve mülkiyete el konulması.
  • Bir savaş esirini ya da korunan birini yabancı kuvvet emrinde hizmete zorlama.
  • Bir savaş esirini ya da korunan bir kişiyi adil ve olağan yargılanma hakkından kasten mahrum etme.
  • Korunan bir kişiyi hukuka aykırı olarak sürgün, nakil ya da tecrit etme, rehin alma.

Cenevre Sözleşmelerinin başında yer alan ifade şöyle;
“21 Nisan - 12 Ağustos 1949 tarihleri arasında Cenevre'de düzenlenen Diplomatik Konferansta temsil edilen Hükümetlerin aşağıda imzası bulunan Tam Yetkilileri, Savaş Zamanında Sivillerin Korunması için bir Sözleşme oluşturulması amacıyla aşağıdaki hususlarda anlaşmışlardır.”

Sürgünler, transferler ve tahliyeler başlıklı bölümün 49. maddesinde yer alan ifade ise şu şekilde:

“İşgalci Güç, halkın güvenliği veya zorunlu askeri nedenler gerektirmedikçe, özellikle savaş tehlikelerine maruz kalan bir bölgede korunan kişileri alıkoymayacaktır.”

“İşgalci Güç, kendi sivil nüfusunun bir kısmını işgal ettiği topraklara sürmeyecek veya nakletmeyecektir.”

Türkiye “Harb Felâketzedelerinin Himayesine dair 12 Ağustos 1949 tarihli Cenevre Sözleşmelerinin onanması hakkında Kanun kabulünü 30 Ocak 1953 tarihli Resmi Gazete’de yayımlamıştı.

İsrail, Filistinlilerin de yaşadığı alanlara yerleşip buraları işgal ederken diğer yandan bugüne dek askeri işgalin bir parçası sayıp resmen İsrail’in bir parçası haline getirmedi. Bunun nedenlerinden biri de uluslararası diplomaside sorun yaşayacağını öngörmesi.

50 yıldır işgal altındaki Doğu Kudüs
Dünyanın en kadim kentlerinden Kudüs, bugün Orta Doğu'daki sorunların merkezinde yer alıyor. Üç semavi dinin de Kudüs'te kutsal mekanlarının bulunması, kentin tarih boyunca uluslararası öneme sahip olmasının nedenlerinden biri. İsrail, kentin doğusunu 1967'de işgal etti, 1980 yılında da şehrin tamamını başkenti ilan ettiğini duyurdu. Filistinliler de Doğu Kudüs'ü ileride kurulacak Filistin devletinin başkenti olarak görüyor. Oslo anlaşmalarında Kudüs'ün statüsü barış görüşmelerinin ileri aşamalarına bırakılmıştı. Ancak İsrail'in Kudüs üzerindeki başkent ilanı uluslararası alanda tanınmıyor.

Üç din için de kutsal kent
Müslümanlar için en kutsal yerlerden biri kabul edilen Mescid-i Aksa ve Kubbet'üs Sahra'nın bulunduğu Harem-üş-Şerif, Doğu Kudüs'te yer alıyor. Hz. Muhammed’in buradan göğe yükseldiğine inanılıyor.

Yahudiler için Mescid-i Aksa'nın hemen altındaki Süleyman döneminde yapılan tapınağa ait olduğuna inanılan Ağlama Duvarı çok önemli. Burası Yahudilik inancının en kutsal mekânı.

Hristiyanlar için ise Kudüs'te bulunan Kutsal Kabir Kilisesi'nde İsa Peygamber'in çarmıha gerildiği ve kabrine konulduğu inancı var.

Doğu Kudüs’te gerilim nasıl alevlendi?
Nisan ayı ortasında: Filistinlilerin Ramazan geleneği olan, oruçlarını eski kentin Şam Kapısı'nın merdivenlerinde açmaları engellendi. Filistinliler İsrail polisini, merdivenlere bariyerler dikmekle suçladı. İsrail polisi isebunu, yayaların eski Kudüs'e geçişinin kolaylaştırılması için yaptığın söyledi.

Nisan ayı sonu: Aşırı sağcı Yahudi eylemciler, Filistinliler ve İsrail polisi arasında olaylar çıktı. En az 100 Filistinli yaralandı, 20 İsrail polisi yaralandı, 50 kişi gözaltına alındı.

Mayıs ayı ortasında: İsrail'de bazı gruplar, İsrail'in Doğu Kudüs'ü işgal ettiği, 1967'deki Altı Gün Savaşı'nın yıl dönümünü İbrani takvimine göre "Kudüs Günü" olarak kutluyor. Bu yıl takvime göre Kudüs günü 9-10 Mayıs'a denk geldi.

Daha önce: Doğu Kudüs'ün Şeyh Cerrah bölgesinde yaşayan bazı Filistinli aileler, evlerinden tahliye edilmek istendi. 10 Mayıs'taki Kudüs Günü yürüyüşüne denk gelen duruşmada, İsrailli yetkililerin on yıllardır Doğu Kudüs'teki evlerinden çıkarılması için uğraştığı Filistinli ailelerden dördünün yaptığı temyiz başvurusu görüşülecekti.

Bölgede 30'dan fazla Filistinlinin yaşadığı dört evin "Yahudilere ait olduğu gerekçesiyle" boşaltılması için son karar bu yılın başında görülen bir duruşmada verilmişti. Kaynak

Paylaş:
Yorum Yap:

OsKa

00:07 17-05-2021

Biz dinimiz ve insanlık onuru için hazırda bekliyoruz. Eğer israil bu hadsizliğine son vermezse sonsuza dek kaybedeceği bir güne yakındır. İslamın en büyük Sancaktarı Türkiye ve türk müslümanlardır. Yaklaşıyor yaklaşmakta olan.

Oska

00:04 17-05-2021

Yorum yapan yokmu hiç görmüyoruz
yorum kuralları

Önemli gelişmeleri yakından takip et